Giáo án Khoa học Lớp 4 - Tuần 18 - Năm học 2021-2022

Nội dung tài liệu: Giáo án Khoa học Lớp 4 - Tuần 18 - Năm học 2021-2022

1. KHOA HỌC ÁNH SÁNG I. Yêu cầu cần đạt 1. Kiến thức - Nêu được ví dụ về các vật tự phát sáng và các vật được chiếu sáng. + Vật tự phát sáng : Mặt trời, ngọn lửa, + Vật được chiếu sáng : Mặt trăng, bàn ghế , - Nêu được một số vật cho ánh sáng truyền qua và một số vật không cho ánh sáng truyền qua. - Nhận biết được ta chỉ nhìn thấy vật khi có ánh sáng từ vật truyền tới mắt. 2. Kĩ năng - Thực hành làm được các thí nghiệm để phát hiện kiến thức 3. Thái độ - Có ý thức học tập nghiêm túc, sáng tạo 4. Góp phần phát triển các năng lực: - NL giải quyết vấn đề và sáng tạo, NL hợp tác,... II. Đồ dùng dạy học - GV: Tranh ảnh phóng to - HS: Chuẩn bị theo nhóm: hộp kín màu đen; đèn pin ; tấm kính; nhựa trong; ống nhựa mềm ; tấm gỗ. III. Hoạt động dạy học Hoạt đông của giáo viên Hoạt đông của của học sinh 1. Khởi động - HS chơi trò chơi dưới sự điều hành Trò chơi: Hộp quà bí mật của GV + Bạn hãy nêu ích lợi của việc ghi laị + Giúp chúng ta lưu giữ và nghe lại âm thanh? được nhiêù lần những âm thanh hay +Tiếng ồn có tác hại gì đối với con + Gây đau đầu, mất ngủ, tạo ra các người? bệnh thần kinh + Hãy nêu những biện pháp để phòng + Có quy định chug về không gây chống ô nhiễm tiếng ồn? tiếng ồn nơi công cộng/ Sử dụng vật ngăn cách làm giảm tiếng ồn - GV nhận xét, khen/ động viên, dẫn vào bài mới.
2. 2. Bài mới * Mục tiêu: - Nêu được ví dụ về các vật tự phát sáng và các vật được chiếu sáng. - Nêu được một số vật cho ánh sáng truyền qua và một số vật không cho ánh sáng truyền qua. - Nhận biết được ta chỉ nhìn thấy vật khi có ánh sáng từ vật truyền tới mắt. - Thực hành làm được các thí nghiệm để phát hiện kiến thức * Cách tiến hành: Cá nhân-Nhóm –Lớp Bước1: Đưa tình huống xuất phát và nêu vấn đề: - GV yêu cầu HS so sánh khi tắt hết đèn, đóng kín cửa sổ và khi bật đèn mở cửa sổ thì nhìn các dòng chữ trên bảng - HS lắng nghe như thế nào? Vì sao? - HS ghi chép hiểu biết ban đầu của + Em biết gì về ánh sáng? mình vào vở ghi chép : Bước 2: Làm bộc lộ biểu tượng ban Chẳng hạn: đầu của HS: - GV yêu cầu HS ghi lại những hiểu + Có ánh sáng ta sẽ nhìn thấy mọi biết ban đầu của mình vào vở ghi chép vật. khoa học . + Ánh sáng có thể xuyên qua một số vật. - HS thảo luận nhóm thống nhất ý kiến ghi chép vào phiếu. - GV cho HS đính phiếu lên bảng - HS so sánh sự khác nhau của các ý - GV gọi nhóm 1 nêu kết quả của kiến ban đầu nhóm mình. - HS nêu câu hỏi: Chẳng hạn Bước 3: Đề xuất câu hỏi và phương án tìm tòi: + Ánh sáng có thể xuyên qua được + Có nhóm nào có thắc mắc gì không? các vật không? + Ánh sáng có thể xuyên qua được - GV cho HS thảo luận đề xuất các vật nào? phương án tìm tòi . - Chẳng hạn: HS đề xuất các phương - GV chốt phương án : Làm thí nghiệm án + Làm thí nghiệm ; Quan sát thực tế. + Hỏi người lớn; Tra cứu trên mạng v.v.. - HS nhận đồ dùng TN, tự bố trí TN, Bước 4: Thực hiện phương án tìm tòi: thực hiện TN, rút ra kết luận từ TN
3. * Với nội dung tìm hiểu về đường theo nhóm và điền thôngtin các mục truyền của ánh sáng, GV có thể gợi ý còn lại vào vở Ghi chép khoa học về TN: Dùng 1 ống nhựa mềm, đặt ống các kiến thức về ánh sáng. thẳng vào mắt và nhìn các vật xung quanh thì thấy các vật bên ngoài. Khi uốn cong ống thì không thấy các vật nữa. Vậy ánh sáng truyền theo đường thẳng vì khi uốn cong thì ánh sáng từ vật không truyền được tới mắt nữa. * Với nội dung tìm hiểu Ánh sáng có thể truyền qua một số vật, Gv có thể sủ dụng TN: Dùng đèn pin chiếu qua các vật như tấm kính trong, tấm ni – lông trong, tấm bìa cứng, cuốn sách, tấm gỗ HS có thể nhận ra ánh sáng có thể truyền qua một số vật như tấm kính trong, tấm ni – lông trong và không truyền qua các vật như tấm bìa cứng, cuốn sách, tấm gỗ . * Với nội dung tìm hiểu Mắt nhìn thấy vật khi nào?, GV có thể sử dụng TN ở SGK trang 91. Bước 5: Kết luận kiến thức: - Quan sát và thảo luận thống nhất ý - GV cho HS đính phiếu kết quả sau kiến. quá trình làm thí nghiệm. - HS đính phiếu – nêu kết quả làm - GV tổng kết, nêu nội dung bài học: việc Ánh sáng truyền theo đường thẳng. Ta chỉ - HS so sánh kết quả với dự đoán ban nhìn thấy vật khi có ánh sáng từ vật đo đầu. truyền vào mắt 3. HĐ ứng dụng - HS nêu lại bài học. - Hãy nêu các vật tự phát sáng và các vật được chiếu sáng + Các vật tự phát sáng: Mặt Trời, 4. HĐ sáng tạo bóng đèn điện, ngọn lửa,... - Dự đoán: Nếu không có ánh sáng thì + Các vật được chiếu sáng: bàn ghế, điều gì sẽ xảy ra? sách vở,... ĐIỀU CHỈNH- BỔ SUNG ...................................................................................................................................... ...................................................................................................................................... ..................................................................................................................................
4. KHOA HỌC BÓNG TỐI I. Yêu cầu cần đạt 1. Kiến thức - Hiểu được bóng tối của vật thay đổi về hình dạng, kích thước khi vị trí của vật chiếu sáng đối với vật đó thay đổi. 2. Kĩ năng - Tự làm thí nghiệm để thấy bóng tối xuất hiện ở phía sau vật cản sáng khi được chiếu sáng. - Đoán đúng vị trí, hình dạng bóng tối trong một số trường hợp đơn giản. 3. Thái độ - GD HS ngồi học đảm bảo mật độ ánh sáng cho mắt. 4. Góp phần phát triển các năng lực: - NL giải quyết vấn đề và sáng tạo, NL hợp tác, NL sáng tạo II. Đồ dùng dạy học - GV: đèn bàn. - HS: Chuẩn bị theo nhóm: đèn pin, tờ giấy to hoặc tấm vải, kéo, bìa, một số thanh tre (gỗ) nhỏ. III. Hoạt động dạy học Hoạt đông của giáo viên Hoạt đông của của học sinh 1, Khởi động - TBHT điều khiển các bạn chơi trò chơi: Hộp quà bí mật + Khi nào ta nhìn thấy vật? + Khi có ánh sáng từ vật truyền tới mắt ta + Tìm những vật tự phát sáng mà em + Mặt trời, đèn điện,... biết? - GV nhận xét, khen/ động viên, dẫn vào bài mới. 2. Bài mới * Mục tiêu: - Hiểu được bóng tối của vật thay đổi về hình dạng , kích thước khi vị trí của vật chiếu sáng đối với vật đó thay đổi. - HS tự làm thí nghiệm để thấy bóng tối xuất hiện ở phía sau vật cản sáng khi được chiếu sáng. Đoán đúng vị trí, hình dạng bóng tối trong một số trường hợp đơn giản.
5. * Cách tiến hành: Cá nhân - Nhóm – Lớp Bước 1: Đưa tình huống xuất phát và nêu vấn đề: - GV: Các em đã được vui chơi với cái bóng của mình ngoài sân trường và các em đã quan sát cái bóng ở các thời điểm - HS lắng nghe khác nhau, em hãy ghi lại (vẽ lại) những điều em biết về cái bóng của mình. Bước 2:Làm bộc lộ biểu tượng ban đầu của HS: - GV yêu cầu HS ghi lại hoặc vẽ lại những suy nghĩ ban đầu của mình vào vở - HS ghi chép hiểu biết ban đầu của ghi chép khoa học. Sau đó thảo luận mình vào vở ghi chép : nhóm. Chẳng hạn: + Bóng của người sẽ xuất hiện khi có ánh nắng, không có nắng sẽ không có bóng xuất hiện. + Người có hình dáng nào thì bóng có hình đó. + Vào lúc 12h trưa, bóng người nằm ở dưới chân.... -HS thảo luận nhóm thống nhất ý kiến ghi chép vào phiếu. - GV cho HS đính phiếu lên bảng - GV gọi nhóm 1 nêu kết quả của nhóm mình. - HS so sánh sự khác nhau của các ý - GV yêu cầu các nhóm còn lại nêu kiến ban đầu những điểm khác biệt của nhóm mình so với nhóm 1. - HS nêu câu hỏi: Bước 3: Đề xuất câu hỏi và phương án Chẳng hạn tìm tòi: + Có phải bóng tối chỉ xuất hiện khi - Gv: Như vậy, qua kết quả này, nhóm có ánh sáng? nào có thắc mắc gì không? Nếu có thắc + Có phải bóng tối thay đổi kích mắc thì chúng ta cùng nêu câu hỏi nào. thước vào các khoảng thời gian khác - GV giúp các em đề xuất câu hỏi liên nhau? quan đến nội dung kiến thức tìm hiểu bài + Bóng tối xuất hiện ở đâu? học. - GV tổng hợp câu hỏi của các nhóm và chốt các câu hỏi chính: + Bóng tối xuất hiện ở đâu và khi nào? + Bóng của một vật có hình dạng như thế nào?
6. - GV cho HS thảo luận đề xuất phương án tìm tòi - GV chốt phương án : Làm thí nghiệm Bước 4: Thực hiện phương án tìm tòi: * Tìm hiểu về bóng tối. - GV gợi ý thí nghiệm: Đặt tờ bìa thẳng đứng, lần lượt đặt cốc thủy tinh, hộp gỗ quyển sách... phía trước bìa và chiếu đèn - HS tiến hành làm thí nghiệm, HS pin, để xem vật nào sẽ có bóng; quan sát thống nhất trong nhóm tự rút ra kết vị trí và hình dạng bóng của vật. luận, ghi chép vào phiếu. - GV cho HS xem thêm tranh phóng to - Một HS lên thực hiện lại thí nghiệm từ SGK để HS quan sát vị trí xuất hiện - Cả lớp quan sát. của bóng người khi được chiếu sáng từ bên phải. + Từ thí nghiệm trên chứng tỏ điều gì? + Khi một vật cản sáng được chiếu GV tiểu kết. sáng, sẽ có bóng tối xuất hiện phía * Sự thay dổi về hình dạng, kích thước sau nó. của bóng tối. + Bóng tối của vật có hình dạng của vật đó. - GV gợi ý: Cũng với TN ở trên, nếu thay đổi khoảng cách giữa cốc nước, vỏ hộp, hoặc quyển sách và đèn pin thì kích - HS tiến hành làm thí nghiệm, HS thước của bóng tối như thế nào? thống nhất trong nhóm tự rút ra kết - HS vừa làm thí nghiệm, GV vừa đưa luận, ghi chép vào phiếu. ra câu hỏi tìm hiểu. - Một HS lên thực hiện lại thí nghiệm + Từ thí nghiệm trên chứng tỏ điều gì? - Cả lớp quan sát. + Bóng của vật thay đổi khi vị trí của vật chiếu sáng đối với vật đó thay đổi. + Bóng của vật to hơn khi vật chiếu sáng gần với vật cản sáng. - Quan sát và thảo luận thống nhất ý kiến. Bước 5: Kết luận kiến thức: - HS đính phiếu – nêu kết quả làm việc - GV cho HS đính phiếu kết quả sau - HS so sánh kết quả với dự đoán ban quá trình làm thí nghiệm. đầu. - GV rút ra tổng kết. - HS đọc lại kết luận 3. HĐ ứng dụng - GD học sinh ngồi học đảm bảo ánh sáng đủ cho đôi mắt 4. HĐ sáng tạo
7. + Trong biểu diễn nghệ thuật, người ta + Chiếu bóng các bộ phim, chiếu đã ứng dụng các đặc điểm của bóng tối bóng các tiết mục múa,... như thế nào?