Đề thi chọn đội tuyển học sinh giỏi văn hoá cấp huyện môn Địa lí Lớp 8 - Năm học 2022-2023 - Lê Thị Tư Minh (Có đáp án)

Nội dung tài liệu: Đề thi chọn đội tuyển học sinh giỏi văn hoá cấp huyện môn Địa lí Lớp 8 - Năm học 2022-2023 - Lê Thị Tư Minh (Có đáp án)

1. PHÒNG GD&ĐT CAM LỘ ĐỀ THI CHỌN ĐỘI TUYỂN HỌC SINH GIỎI TRƯỜNG TH & THCS CAM HIẾU VĂN HOÁ CẤP HUYỆN Năm học: 2022-2023 ĐỀ CHÍNH THỨC MÔN: ĐỊA LÝ - Lớp 8 GV: Lê Thị Tư Minh Thời gian: 120 phút (Không kể thời gian phát đề) Câu 1: (4,0 điểm): Khí quyển có phải là lớp vỏ bảo vệ Trái Đất không? Khí quyển có vai trò gì? Phân tích vai trò của hơi nước và lớp ôdôn trong khí quyển. Câu 2(2,0 điểm): Khái niệm góc nhập xạ (góc tới)? Thành phố Hồ Chí Minh có vĩ độ là 10047/B. Hãy cho biết vào ngày 6/4, tại đây có góc nhập xạ lúc chính trưa là bao nhiêu? Câu 3 (2,0 điểm) Một máy bay khởi hành, cất cánh từ thành phố Hồ Chí Minh (Việt Nam) lúc 5 giờ sáng ngày 6/4/3023, đến Beclin (Đức) lúc 10 giờ sáng cùng ngày. Như vậy máy bay đã bay mất mấy giờ? Biết tại Beclin (Đức) là múi giờ số 1. Câu 4 ( 4,0 điểm) Phân tích các nhân tố làm nên tính phân hóa đa dạng của khí hậu nước ta. Câu 5 (4,0 điểm): Tại sao nói: “ Đất đai là nguồn tài nguyên quốc gia vô cùng quý giá” ? Nước ta có mấy loại đất chính, nêu sự phân bố và giá trị sử dụng cơ bản của mỗi loại đất? Câu 6: (4,0 điểm) Dựa vào Atlat Địa lí Việt Nam trang 13 và kiến thức đã học. Hãy phân tích lát cắt địa hình từ C - D, theo các yêu cầu sau: a/ Xác định hướng của lát cắt C - D? b/ Trình bày đặc điểm địa hình và thủy văn của lát cắt C - D? --------- Hết---------- (Thí sinh được sử dụng máy tính cầm tay và Atlat Địa lí Việt Nam để làm bài)
2. PHÒNG GD&ĐT CAM LỘ HƯỚNG DẪN CHẤM THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN Năm học 2022 – 2023 Khóa ngày: 17 /05/2023 Môn thi: Địa lí 8 Câu 1 (4.0 điểm): Nội dung yêu cầu Điểm - Khí quyển là lớp vỏ bảo vệ Trái Đất vì: 0,5 - Khí quyển có vai trò rất quan trọng đối với sự tồn tại và phát triển 1.0 của sinh vật trên Trái Đất, đồng thời là lớp vỏ bảo vệ Trái Đất, ngăn cản các tia cực tím, các tia phóng xạ từ ánh sáng MT có hại, giữ nhiệt và điều hòa nhiệt cho Trái đất. - Vai trò của hơi nước trong khí quyển: + Không có hơi nước thì không có sự sống trên mặt đất: Hơi nước 0.5 ngưng tụ thành mây, mây gặp lạnh rơi xuống thành mưa, tuyết sinh ra nước 0.5 chảy tràn trên mặt đất và nước ngầm, đây là nguồn nước cho sinh vật tồn tại và phát triển + Hơi nước còn có tác dụng điều hòa nhiệt độ của không khí: ngày đỡ 0.5 nóng, đêm đỡ lạnh; ở hoang mạc ít hơi nước nên chênh lệch nhiệt độ giữa ngày và đêm hoặc trong năm rất lớn. - Vai trò của lớp ôdôn trong khí quyển: + Lớp ôdôn lọc bớt và giữ lại một số tia tử ngoại gây nguy hiểm cho 0.5 cơ thể sinh vật nói chung và con người nói riêng. + Mất lớp ôdôn thì sinh vật trên Trái Đất sẽ bị hủy diệt. 0.5 Tổng điểm 4.0 Câu 2: (2.0 điểm) Nội dung yêu cầu Điểm * Góc nhập xạ tại một địa điểm là góc hợp bởi tia nắng Mặt Trời với tiếp 0.5 tuyến bề mặt Trái Đất tại điểm đó. - Từ 21 - 3 đến 22 - 6, Mặt trời chuyển động biểu kiến từ Xích đạo đến chí 0.25 tuyến Bắc mất 93 ngày, đi được 23027’. Như vậy mỗi ngày Mặt trời di chuyển được 0015’08“. 0.25 -Ngày 6 - 4, Mặt trời đã chuyển động biểu kiến từ Xích đạo đến vĩ độ cần tìm tính từ ngày Xuân phân là 16 ngày. Vĩ độ nơi có hiện tượng Mặt trời lên 0.25 thiên đỉnh vào ngày 6 - 4 là: 0015’08“ x 16 = 4002’08“B - Thành phố Hồ Chí Minh nằm ở bán cầu mùa hạ, có ￿ < ￿ , nên góc nhập xạ
3. vào ngày 6 - 4 ở đây là: h0= 90° - ￿ +￿ = 900 – 10047’ + 4002’08“ = 83015’08“ 0.75 Tổng điểm 2.0 Câu 3: (2.0 điểm) Nội dung yêu cầu Điểm - Thành phố Hồ Chí Minh (Việt Nam) nằm ở múi giờ số 7, Beclin (Đức) ở múi giờ số 1, như vậy giờ ở thành phố Hồ Chí Minh sớm hơn giờ Beclin 6 giờ. 0.5 - Khi máy bay đến Đức lúc 10 giờ sáng ngày 6/4/2021 nghĩa là ở Việt Nam cùng lúc là 16 giờ ngày 6/4/2021. 0.5 - Như vậy thời gian máy bay bay từ thành phố Hồ Chí Minh bay đến Beclin 1.0 mất: 16 – 5 = 11 giờ. Tổng điểm 2.0 Câu 4 (4.0 điểm): Nội dung yêu cầu Điểm * Trên nền nhiệt đới ẩm gió mùa, khí hậu nước ta có sự phân hóa đa dạng 0,5 theo thời gian và không gian (Bắc – Nam, Đông – Tây và độ cao). Sự phân hóa đa dạng đó là do sự chi phối của các nhân tố: hình dạng lãnh thổ, hoạt động gió mùa và địa hình. * Các nhân tố a. Vị trí địa lí và hình dạng lãnh thổ - Nằm ở khu vực châu Á gió mùa nên trong năm ảnh hưởng bởi 2 loại gió 0.5 mùa: gió mùa mùa hạ và gió mùa mùa đông với tính chất và hướng gió trái ngược nhau làm cho khí hậu có sự phân hóa đa dạng. - Lãnh thổ kéo dài khoảng 150 vĩ tuyến (8034'B đến 23023'B): làm cho khí 0.5 hậu có sự phân hóa theo chiều Bắc – Nam: + Miền khí hậu phía Bắc + Miền khí hậu phía Nam b. Gió mùa - Sự hoạt động của gió mùa đã làm cho nước ta ảnh hưởng bởi 2 loại gió mùa 0.5 với tính chất và hướng gió trái ngược nhau  làm khí hậu nước ta có sự phân hóa theo mùa sâu sắc: + Miền Bắc: mùa hạ: nóng, ẩm, mưa nhiều; mùa đông: lạnh, ít mưa. 0.25 + Miền Nam: Mùa mưa: mưa lớn, mùa khô: sâu sắc. 0,25 0,25
4. - Hoạt động gió mùa (đặc biệt là gió mùa đông bắc) đã khắc sâu thêm sự phân hóa theo chiều Bắc – Nam của khí hậu nước ta c. Địa hình - Tạo nên sự phân hóa đa dạng: Độ cao, đông – tây, hướng sườn 0,5 + Về độ cao: Núi dưới 1000m chiếm 85%; từ 1000m-2000m chiếm 14%; trên 2000m chỉ chiếm 1%. Vì vậy mặc dù 3/4 diện tích lãnh thổ là đồi núi nhưng là đồi núi thấp nên tính chất nhiệt đới không bị phá vỡ. Bên cạnh khí hậu nhiệt đới làm nền tảng, nước ta có các kiểu khí hậu cận nhiệt và ôn đới trên núi. 0,25 + Theo chiều Đông-Tây có sự phân hóa giữa sườn Đông và sườn Tây, rõ rệt nhất là dãy Trường Sơn Bắc 0,5 + Theo hướng sườn: sườn đón gió mưa nhiều hơn sườn khuất gió; sườn đón nắng nóng hơn sườn khuất nắng, 4.0 Câu 5 (4.0 điểm): Nội dung yêu cầu Điểm * Đất đai là nguồn tài nguyên vô cùng quý giá của quốc gia vì: + Là tư liệu sản xuất đặc biệt không thể thay thế được của nông nghiệp, lâm 1.0 nghiệp. + Là thành phần quan trọng hàng đầu của môi trường sống, là tài nguyên có 0.5 thể phục hồi. + Là địa bàn cư trú của dân cư, nơi diễn ra các hoạt động kinh tế, văn hóa xã hội, anh ninh quốc phòng. 0.5 + Diện tích đất tự nhiên nước ta không nhiều, trong đó đất nông nghiệp chỉ 0.5 chiếm 24% diện tích đất tự nhiên) * Các loại đất chính của nước ta: Nước ta có 3 loại đất chính: + Đất feralit: phân bố chủ yếu ở các vùng đồi núi thấp Trung du và miền núi 0.5 phía Bắc, Tây Nguyên và Đông Nam Bộ thích hợp với nhiều cây công nghiệp. 0,5
5. + Đất mùn núi cao: tập trung ở vùng núi cao phía Tây và Tây Bắc là vùng đất rừng đầu nguồn quan trọng.... 0,5 + Đất phù sa: Phân bố ở các đồng bằng châu thổ sông Hồng, Sông Cửu Long và dải đồng bằng duyên hải miền Trung.... 4.0 Câu 6 (4.0 điểm): Nội dung yêu cầu Điểm a, Hướng của lát cắt: Tây Bắc – Đông Nam 1.0 b, Đặc điểm địa hình và thủy văn: * Địa hình: - Bị cắt xẻ khá mạnh, tạo nhiều thung lũng sâu chia cắt địa hình. 0.5 - Lát cắt chạy qua các dạng địa hình: Núi cao (Phanxipăng trên dãy Hoàng 0.5 Liên Sơn, núi Phu Luông), cao nguyên Mộc Châu, núi thấp Phu Pha Phong và đồng bằng Thanh Hóa. 0.5 - Hướng nghiêng chung của địa hình là Tây Bắc – Đông Nam, từ trên 3000m xuống dưới 200m. * Thủy văn: • Lát cắt chạy qua các sông lớn: S.Đà, S.Mã, S.Chu 0.5 • Sông chủ yếu chảy theo hướng Tây Bắc – Đông Nam (hướng nghiêng 0,5 của địa hình) • S.Đà có giá trị rất lớn về thủy điện 0,5 4.0