Đề thi học sinh giỏi văn hóa cấp huyện môn Ngữ Văn Lớp 8 - Năm học 2022-2023 - Lê Hữu Hiếu (Có đáp án)

Nội dung tài liệu: Đề thi học sinh giỏi văn hóa cấp huyện môn Ngữ Văn Lớp 8 - Năm học 2022-2023 - Lê Hữu Hiếu (Có đáp án)

1. PHÒNG GD&ĐT CAM LỘ ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI VĂN HÓA CẤP HUYỆN TRƯỜNG TH&THCS CAM HIẾU NĂM HỌC: 2022 - 2023 MÔN: NGỮ VĂN 8 Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề) I. ĐỌC HIỂU(3,0 điểm) Đọc văn bản và trả lời các câu hỏi : MÙA GIÁP HẠT... ... Những bữa cơm độn sắn, độn khoai trong mùa giáp hạt đó là chuyện thường xuyên. Ba anh em tôi luôn được bố mẹ nhường phần cơm. Bố mẹ ăn phần sắn và khoai lang, chúng tôi cứ vô tư ăn cơm ngon lành. Và những bữa cơm như thế, bố mẹ luôn ngồi đầu nồi, nhiều hôm tôi thấy bố mẹ thở dài. Hai đứa em tôi không để ý đến những hành động đó. Trong bữa cơm, thường có một bát mắm tôm đồng, hoặc sang hơn có thêm bát sườn lợn được mẹ bằm thật nhỏ và kho thật mặn. Một nồi ca nh rau tập tàng. Chỉ đơn sơ vậy thôi, là anh em tôi thấy ngon biết mấy. Những mùa giáp hạt, vai mẹ lại gầy đi vì những đêm thức trắng, trằn trọc với biết bao lo lắng. Tóc bố ngày một bạc thêm như thể có khói thuốc trên đầu. Anh em tôi cứ thế lớn lên trên đôi vai gầy của mẹ. Lớn lên trên những sợi bạc của bố, lớn lên trong tình thương yêu, đùm bọc của gia đình. Lớn lên trong những mùa giáp hạt, lớn lên trong nồi cơm độn khoai sắn. Bây giờ ngồi ôn lại những kỉ niệm, ôn lại những mùa giáp hạt, trong lòng không khỏi cảm thấy rưng rưng. Quê tôi không còn cảnh phải ăn cơm độn sắn khoai. Nhưng tôi vẫn nhớ lắm những mùa giáp hạt... (Trích Mùa giáp hạt..., Báo Giáo dục và Thời đại số 100, ra ngày 26/4/2018, trang 50) Câu 1(0.5 điểm). Phương thức biểu đạt chính của văn bản trên là gì? Câu 2(1.5 điểm). Anh em tôi cứ thế lớn lên trên đôi vai gầy của mẹ. Lớn lên trên những sợi bạc của bố, lớn lên trong tình thương yêu, đùm bọc của gia đình. Lớn lên trong những mùa giáp hạt, lớn lên trong nồi cơm độn khoai sắn. Cụm từ lớn lên trong các câu trên được tác giả dùng để thể hiện biện pháp tu từ gì? Nêu tác dụng của biện pháp tu từ đó? Câu 3(1.0 điểm) . Trong văn bản trên, tác giả thể hiện tình cảm gì với gia đình? II.LÀM VĂN (17,0 điểm) Câu 1. (7,0 diểm). Từ văn bản trên, em hãy viết một bài văn ngắn trình bày suy nghĩ của mình về sự hi sinh của cha mẹ dành cho con cái. Câu 2(10.0 điểm) Nhận xét về một trong những những cảm hứng của thơ mới Việt Nam giai đoạn 1930- 1945 có ý kiến cho rằng: “tình yêu quê hương đất nước chiếm một khoảng rộng trong trái tim của thơ mới”. Bằng hiểu biết của mình về hai bài thơ “Nhớ Rừng” của Thế Lữ và “Quê hương” của Tế Hanh em hãy làm sáng tỏ ý kiến trên. --------------HẾT--------------
2. PHÒNG GD&ĐT CAM LỘ HƯỚNG DẪN CHẤM TRƯỜNG TH&THCS CAM HIẾU ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI VĂN HÓA CẤP HUYỆN NĂM HỌC: 2022 - 2023 MÔN: NGỮ VĂN 8 Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề) Câu Nội dung cần đạt Điểm I. ĐỌC HIỂU 3,0 -Phương thức biểu đạt chính: Tự sự 0,5 Câu 1 (0,5đ) - Biện pháp tu từ: Điệp ngữ: Cụm từ lớn lên trong các câu văn được tác giả 0,5 dùng thể hiện biện pháp điệp ngữ. - Tác dụng của biện pháp điệp: nhấn mạnh cội nguồn nuôi dưỡng sự trưởng thành cho tác giả. Đó là sự hi sinh của cha mẹ, là những vất vả tảo tần bố 1,0 Câu 2 mẹ đã gánh chịu để đem đến cho con ấm no dù vào những mùa giáp hạt. (1,5đ) Không chỉ nuôi dưỡng thể xác, “anh em tôi" còn được nuôi dưỡng về tâm hồn, được sống trong sự yêu thương, đùm bọc của gia đình. Tất cả để lại trong lòng tác giả lòng biết em không thể nào quên. -Tác giả thể hiện tư tưởng tình cảm với gia đình: sự biết ơn với cha mẹ, tình Câu 3 cảm anh em, nỗi niềm thương nhớ gia đình sâu sắc qua những hồi tưởng 1,0 (1,0đ) quá khứ gian khổ ngày bé II. LÀM VĂN 17,0 1/ Kỹ năng: 0,75 -Biết cách làm bài nghị luận xã hội có lập luận chặt chẽ, dùng lý lẽ sắc sảo, dẫn chứng phong phú, cụ thể để làm sáng tỏ vấn đề. -Đảm bảo bố cục mạch lạc, hệ thống luận điểm lôgíc, diễn đạt mạch lạc. 2/Kiến thức: Gợi ý 6,25 a.Mở bài: Giới thiệu vấn đề: Sự hi sinh của cha mẹ dành cho con cái là 0,5 không gì có thể kể hết được b.Thân bài: 4,5 Câu 1 - Họ luôn dành cho ta những điều tốt đẹp nhất dù cho họ đang trong tình 1,0 (7,0đ) cảnh tồi tệ nhất... - Họ sẵn sàng vì con mà hy sinh giấc ngủ của mình... 0,5 - Vì con, họ sẵn sàng từ bỏ những sở thích cá nhân và gác lại mọi thứ để 1,0 chăm sóc khi con bị bệnh... - Cha mẹ sẵn sàng chịu đói để con no bụng, sẵn sàng sống khổ sở vì tương 0,5 lai của con... - Họ sẵn sàng bao dung, tha thứ khi ta mắc lỗi... 0,5 - Dẫn chứng: Có biết bao câu chuyện cảm động về sự hi sinh của cha mẹ. 1,0 Người mẹ trong câu chuyện “Người mẹ một mắt”, đã hi sinh chính con mắt
3. của mình để “con được nhìn thế giới ”... - Câu chuyện về người mẹ Nhật Bản đã dùng cả tấm thân mình che chở con trong trận động đất lịch sử khiến ai trong chúng ta cũng phải xúc động... c.Kết bài 0,5 - Là học sinh, tuổi nhỏ làm việc nhỏ, ngay từ bây giờ, hãy chăm ngoan, học giỏi, vâng lời ông bà cha mẹ. Đó là cách thiết thực nhất để thể hiện chữ hiếu, đạo làm con, đề bù đắp những si hinh của cha mẹ. 1/ Kỹ năng: Viết bài văn nghị luận văn học 1,0 -Lập luận chặt chẽ, dùng lý lẽ sắc sảo, dẫn chứng phong phú, cụ thể để làm 0,5 sáng tỏ vấn đề. -Bố cục bài văn chặt chẽ, phân chia đoạn hợp lý, lời văn trong sáng, dễ 0,5 hiểu; giữa các phần cần có sự liên kết. 2/Kiến thức: Gợi ý bố cục như sau: 9,0 a.Mở bài : 1,0 - Giới thiệu ý kiến - Giới thiệu hai bài thơ b.Thân bài 7,0 1.Khái quát tình yêu quê hương đất nước trong thơ mới: 1,5 -Thơ mới ra đời trong hoàn cảnh đất nước chìm trong chế độ thực dân nữa phong kiến... -Tình yêu quê hương đất nước thể hiện ở nhiều cung bậc khác nhau... 2.Tình yêu đất nước qua hai bài thơ: 4,0 *Ca ngợi cảnh đẹp thiên nhiên: 2,5 -Bức tranh hoành tráng của rừng thẳm oai linh,của gió gào ngàn,nguồn thét núi,bóng cả,cây già...->Tất cả mang vẻ đẹp lãng mạn muôn màu muôn vẻ của Câu 2 thiên nhiên của cách nhìn lãng mạn và bút pháp lãng mạn(Dẫn chứng phân tích (10,0đ) trong "Nhớ rừng"của Thế Lữ) -Hình ảnh làng chài ven biển đẹp,trong trẻo,thoáng đãng(Dẫn chứng trong "Quê hương" của Tế Hanh) *Tình yêu và nỗi nhớ: 1,5 -Bức tranh làng chài thật sinh độngqua cảm xúc nhà thơ.Khi tả cảnh dân chài bơi thuyền đi đánh cá,Tế Hanh đã dựng một không gian trong trẻo với gió nhẹ sớm mai hồng... -Nỗi nhớ thiết tha trong xa cách... 3.Đánh giá: 1,5 -Cái tôi trong mỗi tác giả vừa được giải phóng tỏa hương thành vườn hoa đầy hương sắc của thơ mới,vẫn dào dạt một nỗi niềm chung đó là tình yêu quê hương đất nước. -Tình quê hương đất nước trong các bài thơ tuy chưa tích cực như trong thơ văn cách mạng nhưng đáng trân trọng.Đó là một khoảng rộng trong trái tim yêu đất nước của các nhà thơ mới,trong đó có Thế Lữ và Tế Hanh. c. Kết bài 1,0 -Khẳng định lại ý kiến. -Nêu suy nghĩ của bản thân. (Thí sinh không được sử dụng tài liệu.)
4. ---------------------- Hết ---------------------- GVBM Lê Hữu Hiếu